ادب — English and Urdu Meaning, Phonetics and Definition
ادب (adáb) is a Pashto n-m meaning “breeding; politeness; courtesy, consideration” in English او په اردو کې د «تمیز، ادب، شرافت» معنی لري. Documented in the Open Pashto Lexicon with dual Kandahari and Peshawari phonetic standards, plural form ادبونه, and 9 verified thesaurus relations.
Meanings5
ماناوې او تعریفونههغه د مشرانو ډېر ادب کوی.
“He shows great respect to his elders.”
وہ بڑوں کا بہت ادب کرتا ہے۔
هغه د پښتو ادب په برخه کې ډېر کار کړی دی.
“He has done a lot of work in the field of Pashto literature.”
اس نے پشتو ادب کے شعبے میں بہت کام کیا ہے۔
په ادب کې هم همداسې ده
“Same is the case with literature”
زه له ماشومتوبه ادب ته متوجه وم
“I am inclined to literature since childhood”
ادب له بې ادبه زده کیږی
Idioms2
اصطلاحاتادب چا د کول
to esteem someone, respect someone
هغه ادب د یو ځلان ستور دئ ی
He is an outstanding writer
Proverbs (Mataloona)23 unique
ولسي متلونه«ادب په ډب زده کیږی ۔»
“Good manners and discipline are learned through strict correction.”
ادب مار پیٹ اور سختی سے سیکھا جاتا ہے۔
«ادب له بے ادبه زده کیږی ۔»
“Politeness is learned from the impolite.”
ادب، بے ادبوں سے سیکھا جاتا ہے۔
«ادب له زخم اخیستل کیږی ۔»
“Good manners and discipline are learned by taking wounds.”
ادب زخم کھانے سے حاصل کیا جاتا ہے۔
«چه ډب نۀ وی ادب نۀ وی ۔»
“Where there is no strict discipline or fear of punishment, there is no good manners.”
جہاں سزا یا سختی کا خوف نہ ہو، وہاں ادب بھی نہیں ہوتا۔
«ادب له بې ادبه زده کېږي.»
“Manners can be learned from the manner-less.”
ادب بے ادب سے سیکھا جاتا ہے۔
Show all 1 historical variants▼▲
- • ادب له بې ادبه زده کیږی
«ادب له زخمه اخستل کېږي.»
“Only with a beating can manners be taught.”
ادب زخم (یا سختی) سے ہی آتا ہے۔
«بې ادبي له خمسورتيا نه ولاړېږي.»
“Lack of manners stems from poor upbringing.”
بے ادبی اور بدتمیزی کی جڑ بری تربیت یا بگڑنا ہے۔
«چړته چې څپې دپ وي، هلته ادب وي.»
“Where there is discipline, there is respect.”
جہاں سختی اور تضبط ہوتا ہے، وہیں ادب اور احترام بھی پیدا ہوتا ہے۔
«ادب له زخمه اخيستل کیږي.»
“Good manners and discipline are learned from wounds/hardship.”
ادب اور تمیز زخموں (تکالیف) سے سیکھی جاتی ہے۔
«چې ادب نه وي، ادب نه وي.»
“Where there is no respect or etiquette, nothing is right.”
جہاں ادب نہ ہو، وہاں کچھ بھی نہیں۔
«ادب له زحمته اخیستل کیږی.»
“Politeness is acquired through effort and hardship.”
ادب اور تمیز محنت اور مشقت سے سیکھی جاتی ہے۔
«چی چیرته ډب هلته ادب.»
“Where there is a beating, there is manners.”
جہاں ڈنڈا ہو وہیں ادب ہوتا ہے۔
«ښه وادبی همته سري لږېږي.»
“With good manners and high ambition, brave men become few.”
چھے ادب اور بلند ہمتی والے مرد کم ہی ملتے ہیں۔
«ادب له زخم»
“Courtesy comes from injury / wound.”
ادب زخم سے آتا ہے۔
«چې چېرې ډب وي ،هورې ادب وي .»
“Where there is a beating (or strictness), there is discipline.”
جہاں ڈنڈا ہو، وہیں ادب ہوتا ہے۔
Show all 1 historical variants▼▲
- • چې چېرې ډب وي، هورې ادب وي
«اعتبار په علم او ادب ده، نه په مال او نسب»
“Trust and respect lie in knowledge and etiquette, not in wealth and lineage.”
اعتبار علم اور ادب سے ہوتا ہے، مال اور نسب سے نہیں۔
«اولاد موړ ساته، پټ ئی ساته خو په ادب ئی ساته»
“Keep your children well-fed, keep them clothed, but above all raise them with good manners.”
اولاد کو پیٹ بھر کر رکھو، ڈھکا چھپا رکھو لیکن ادب کے ساتھ۔
«چیری چې ډب وي هلته ادب وي»
“Where there is a stick (discipline), there is manners.”
جہاں ڈنڈا (سختی یا خوف) ہو، وہیں ادب ہوتا ہے۔
«له بې ادبه زده کوه! ادب»
“Learn manners from the ill-mannered!”
بدتمیز سے تمیز سیکھو (اس کے برے طریقوں کو دیکھ کر خود اچھے بنو)۔
«آدب په ډب زده کیږی»
«آدب له زخمه اخستل کیږی»
«چه ډب نه وی ادب نه وی»
«چې ډب نه وی، ادب نه وی»
Show all 2 historical variants▼▲
- • چې ډب نه وی ادب نه وی
- • چی ډب نه وی ، ادب نه وی
Thesaurus: Synonyms & Antonyms(مترادفات او متضادات)
Semantic lexical relations verified from Achakzai Pashto Thesaurus & corpus data
Grammar — Word forms
د کلمې ګردان او بڼېGrammatical Formحالت او بڼه | پښتو بڼهPashto Form | Phoneticتلفظ |
|---|---|---|
Dir Plural (-ūnah) | ادبونه | adáb-ūnah |
Obl Plural (-ūno) | ادبونو | adáb-ūno |
Animate Plural (-ān) | ادبان | adáb-ān |
Animate Obl Plural (-āno) | ادبانو | adáb-āno |
Vocative Singular (-a) | ادبه | adáb-a |
Examples from corpora27
قاموسي او ادبي شواهدAttested real-world sentences grouped by source. Headwords highlighted in context.
لنډۍ د پښتني ټولنې په گړني ( شفاهي ) ادب کې هغه ولسي شعر دی ، چې شاعر يې مالوم نه دی او د هر حساس پښتون او حساسې پښتنې د ولولو هېنداره باله شي د لنډۍ لومړى نيم بيتي ۹ او دويمه نیم بیتي يې ۱۳ سېلابه دی لنډۍ د پښتو ادبياتو ډېره لرغونې برخه گڼل کېږي د لنډيو شاعران څوک دي
“Attested usage in 'لنډۍ' (ادب)”
وہ بڑوں کا بہت ادب کرتا ہے۔
هغه د مشرانو ډېر ادب کوی.
“He shows great respect to his elders.”
وہ بڑوں کا بہت ادب کرتا ہے۔
هغه د پښتو ادب په برخه کې ډېر کار کړی دی.
“He has done a lot of work in the field of Pashto literature.”
اس نے پشتو ادب کے شعبے میں بہت کام کیا ہے۔
د کلمې اصل او ریښه(Word Origin & Etymology)کتل ▼
Arabic
Arabic (Raverty 1860)
Lexicographical Profile & Dialect Notes
علمي او ژبني معلوماتGrammar & Morphological Classification
The headword ادب (adáb) functions as a n-m in standard Pashto lexicography. This entry synthesizes lexical evidence from 34 authoritative Afghan and international Pashto dictionaries, cross-referenced with modern frequency corpora to ensure trilingual accuracy.
Phonological & Dialectal Realization
Pronunciation diverges between the Southwestern (Kandahari) dialect and the Northeastern (Peshawari/Kabuled) standard. In Southwestern speech, phonemes maintain retroflex fricative distinctions, whereas Northeastern phonetics exhibit velar and postalveolar shifts. All acoustic transcriptions conform to the International Phonetic Alphabet (IPA) standards adopted by the Pashto Academy.