سل — English and Urdu Meaning, Phonetics and Definition
سل (sal) is a Pashto n-m meaning “raft (floating structure for travel over water)” in English او په اردو کې د «بیڑا، بھون، ساخت» معنی لري. Documented in the Open Pashto Lexicon with dual Kandahari and Peshawari phonetic standards, plural form سلونه.
Meanings · Entry 11
ماناوې او تعریفونهProverbs (Mataloona)14 unique
ولسي متلونه«سل بايللے زرگتلے !»
“Lose a hundred, gain a thousand!”
سو ہارو تو ہزار کماؤ (بڑا منافع حاصل کرنے کے لیے چھوٹا نقصان اٹھانا پڑتا ہے)۔
«سل هس نه ، یوپه سل .»
“Not a hundred of those, but one is equal to a hundred.”
سو بے وقعت چیزوں سے ایک باوزن چیز بہتر ہے۔
«يو په سل اوسل په هيڅ نه.»
“One for a hundred, and a hundred for nothing.”
ایک کے بدلے سو مگر سو کے لئے کچھ نہیں ۔
«په سل باندې جوړېږي. په يو باندې ماتېږي.»
“A hundred will make it, one will break it.”
سو سے بنتا ہے، ایک سے ٹوٹتا ہے۔
Show all 1 historical variants▼▲
- • په سل باندې جوړېږي. په يو ورانبږي.
«سل یې ګوری، یو یې غواړی.»
“A hundred look at her, but only one desires her.”
سو دیکھتے ہیں، مگر ایک ہی طلب کرتا ہے۔
Show all 1 historical variants▼▲
- • سل ئي ګوری یو ئي غواړي
«سل بللی خوندی کږی یو نا بللی نه.»
“A hundred invited guests can be accommodated, but not a single uninvited one.”
سو بلائے ہوئے آ سکتے ہیں لیکن ایک بن بلایا مہمان برداشت نہیں۔
«يو په سل په هېچ.»
“One in a hundred is worth nothing.”
سو میں سے ایک بھی کام کا نہیں (یا سب صفر ہیں۔)
«ته به وایی چې سل ئی وژلی دی یو تری پاتی دی»
“You would think he has killed a hundred and only one is left.”
تم کہو گے کہ اس نے سو قتل کیے ہیں اور ایک ہی باقی بچا ہے۔
«سل یی مړه کړه لا بدې ئي نه بولي»
“Even after killing a hundred of them, he still does not call them bad.”
سو مار ڈالے تب بھی ان کو برا نہیں کہتا (اپنے پیاروں یا قبیلے کی اندھی جانبداری)۔
«قرض ورکول یو هنر تری نه ایستل سل هنره»
“Lending money is one art, but recovering it requires a hundred arts.”
قرض دینا ایک ہنر ہے اور اس کی وصولی سو ہنر۔
«یتیم چې سر سبیل شی سل اویا ګزه ئی غین شی»
“When an orphan grows up and becomes independent, his arrogance grows enormously.”
یتیم جب خود مختار ہوتا ہے تو اس کا غرور سو گز بڑھ جاتا ہے۔
«پروېځ سل خپلی سوری وینی نه د او کوزې دوه سوری وینی»
“The sieve does not see its hundred holes”
«یو انار سل بیمار»
«د پیغلی سل مخه بخڅه کې دی»
Grammar — Word forms
د کلمې ګردان او بڼېGrammatical Formحالت او بڼه | پښتو بڼهPashto Form | Phoneticتلفظ |
|---|---|---|
Dir Plural (-ūnah) | سلونه | sal-ūnah |
Obl Plural (-ūno) | سلونو | sal-ūno |
Animate Plural (-ān) | سلان | sal-ān |
Animate Obl Plural (-āno) | سلانو | sal-āno |
Vocative Singular (-a) | سله | sal-a |
Examples from corpora16
قاموسي او ادبي شواهدAttested real-world sentences grouped by source. Headwords highlighted in context.
هغه د سل ناروغۍ له امله ډېر کمزوری شوی و.
“He had become very weak due to tuberculosis.”
وہ تپ دق کی بیماری کی وجہ سے بہت کمزور ہو گیا تھا۔
د سل واکسین ماشومان له دې خطرناکې ناروغۍ څخه ساتی.
“The tuberculosis vaccine protects children from this dangerous disease.”
تپ دق کا ٹیکہ بچوں کو اس خطرناک بیماری سے بچاتا ہے۔
سل ورولوېږی
“He has the onset of tuberculosis”
د کلمې اصل او ریښه(Word Origin & Etymology)کتل ▼
Origin Unknown
Homograph 2; Flagged: origin unknown
سل (n-m · Entry 2)
Meanings · Entry 24
ماناوې او تعریفونهد سږيو سل
“pulmonary tuberculosis”
وہ تپ دق کی بیماری کی وجہ سے بہت کمزور ہو گیا تھا۔
سل (quantifier · Entry 3)
Meanings · Entry 34
ماناوې او تعریفونههغه د سل ناروغۍ له امله ډېر کمزوری شوی و.
“He had become very weak due to tuberculosis.”
وہ تپ دق کی بیماری کی وجہ سے بہت کمزور ہو گیا تھا۔
د سل واکسین ماشومان له دې خطرناکې ناروغۍ څخه ساتی.
“The tuberculosis vaccine protects children from this dangerous disease.”
تپ دق کا ٹیکہ بچوں کو اس خطرناک بیماری سے بچاتا ہے۔
هغه د سل ناروغۍ له امله ډېر کمزوری شوی و.
“He had become very weak due to tuberculosis.”
وہ تپ دق کی بیماری کی وجہ سے بہت کمزور ہو گیا تھا۔
هغه د سل ناروغۍ له امله ډېر کمزوری شوی و.
“He had become very weak due to tuberculosis.”
وہ تپ دق کی بیماری کی وجہ سے بہت کمزور ہو گیا تھا۔
Lexicographical Profile & Dialect Notes
علمي او ژبني معلوماتGrammar & Morphological Classification
The headword سل (sal) functions as a n-m in standard Pashto lexicography. This entry synthesizes lexical evidence from 34 authoritative Afghan and international Pashto dictionaries, cross-referenced with modern frequency corpora to ensure trilingual accuracy.
Phonological & Dialectal Realization
Pronunciation diverges between the Southwestern (Kandahari) dialect and the Northeastern (Peshawari/Kabuled) standard. In Southwestern speech, phonemes maintain retroflex fricative distinctions, whereas Northeastern phonetics exhibit velar and postalveolar shifts. All acoustic transcriptions conform to the International Phonetic Alphabet (IPA) standards adopted by the Pashto Academy.