امن — English and Urdu Meaning, Phonetics and Definition
امن (amn) is a Pashto n-m meaning “security, tranquillity, peace” in English او په اردو کې د «سپاس، پیمان، فرصت» معنی لري. Documented in the Open Pashto Lexicon with dual Kandahari and Peshawari phonetic standards, plural form امنونه.
Meanings · Entry 16
ماناوې او تعریفونهامن کول
“to ensure (e.g., the order, peace); to make secure”
ملک میں پائیدار امن کے لیے کوششیں جاری ہیں۔
Proverbs (Mataloona)3 unique
ولسي متلونه«خو هر څوک چې ما ته غوږ نيسى نو هغه به په امن کښې اوسيږی، اؤ د نُقصان څۀ يره به پرې نۀ وى.“»
“But whoever listens to me will live in safety and be at ease, without fear of harm.”
لیکن جو کوئی میری بات سنتا ہے وہ امن میں رہے گا اور نقصان کا کوئی خوف اس پر نہ ہوگا۔
Show all 1 historical variants▼▲
- • خو هر څوک چې ما ته غوږ نیسی نو هغه به په امن کښې اوسیږی، اؤ د نقصان څۀ یره به پرې نۀ وی.“
«نيک اِنسان به په امن کښې ګرځی، خو هغه څوک چې کږې لارې اختیاروی، د هغهٔ کارونو نه به خلق خبر شی.»
“He who walks righteously walks securely, but he who follows crooked paths will be found out.”
نیک انسان امن میں چلتا ہے، لیکن جو ٹیڑھے راستے اختیار کرتا ہے، اس کے کاموں سے لوگ واقف ہو جائیں گے۔
Show all 1 historical variants▼▲
- • نیک انسان به په امن کښې ګرځی، خو هغه څوک چې کږې لارې اختیاروی، د هغه کارونو نه به خلق خبر شی.
«څوک چې د بدو منصُوبې جوړوى نو د هغوئ په زړونو کښې دوکه وی، خو خوشحالی د هغه چا دپاره ده څوک چې امن راولی.»
“Deceit is in the hearts of those who plot evil, but joy is for those who promote peace.”
جو لوگ برے منصوبے بناتے ہیں ان کے دلوں میں دھوکہ ہوتا ہے، لیکن خوشی اس کے لیے ہے جو امن لاتا ہے۔
Grammar — Word forms
د کلمې ګردان او بڼېGrammatical Formحالت او بڼه | پښتو بڼهPashto Form | Phoneticتلفظ |
|---|---|---|
Dir Plural (-ūnah) | امنونه | amn-ūnah |
Obl Plural (-ūno) | امنونو | amn-ūno |
Animate Plural (-ān) | امنان | amn-ān |
Animate Obl Plural (-āno) | امنانو | amn-āno |
Vocative Singular (-a) | امنه | amn-a |
Examples from corpora7
قاموسي او ادبي شواهدAttested real-world sentences grouped by source. Headwords highlighted in context.
په هېواد کې د تلپاتې امن لپاره هڅې روانې دی.
“Efforts are underway for lasting peace in the country.”
ملک میں پائیدار امن کے لیے کوششیں جاری ہیں۔
خلک غواړی چې په امن او سوکالۍ کې ژوند وکړی.
“People want to live in security and prosperity.”
لوگ امن اور خوشحالی میں رہنا چاہتے ہیں۔
جهانی امن په خطر کښی اچول
“to threaten the peace”
د کلمې اصل او ریښه(Word Origin & Etymology)کتل ▼
Origin Unknown
Homograph 1; Flagged: origin unknown
امن (adj · Entry 2)
Meanings · Entry 21
ماناوې او تعریفونهامن (adj · Entry 3)
Meanings · Entry 32
ماناوې او تعریفونهپه هېواد کې د تلپاتې امن لپاره هڅې روانې دی.
“Efforts are underway for lasting peace in the country.”
ملک میں پائیدار امن کے لیے کوششیں جاری ہیں۔
خلک غواړی چې په امن او سوکالۍ کې ژوند وکړی.
“People want to live in security and prosperity.”
لوگ امن اور خوشحالی میں رہنا چاہتے ہیں۔
Lexicographical Profile & Dialect Notes
علمي او ژبني معلوماتGrammar & Morphological Classification
The headword امن (amn) functions as a n-m in standard Pashto lexicography. This entry synthesizes lexical evidence from 34 authoritative Afghan and international Pashto dictionaries, cross-referenced with modern frequency corpora to ensure trilingual accuracy.
Phonological & Dialectal Realization
Pronunciation diverges between the Southwestern (Kandahari) dialect and the Northeastern (Peshawari/Kabuled) standard. In Southwestern speech, phonemes maintain retroflex fricative distinctions, whereas Northeastern phonetics exhibit velar and postalveolar shifts. All acoustic transcriptions conform to the International Phonetic Alphabet (IPA) standards adopted by the Pashto Academy.